Andrzej Dziaowski

Ara modra

Wszystkie kolory s pikne, gdy s niebieskie. A wiec papugi dzielimy na najpiekniesze (niebieskie), ciekawe (czarne) i inne.

Oto ara modra (Cyanopsitta spixii), ang. Spix's macaw, czasem Little blue macaw, port. Ararinha azul. Zdjcie z orodka hodowlanego Al Wabra:

W rodzaju ar ary modre s redniej wielkoci. Ich waga to okoo 300 g, dugo - do 60 cm, w tym ponad poowa to ogon. Upierzenie na gowie biao-niebieskawe do geboko niebieskiego na skrzydach i ogonie. Spodnia cz ogona i skrzyde czarno-szara. Dzib czarny, apy szare. U modych ar kolory bledsze, nieopierzone policzki biaorowe, biay pasek na grnej czci dzioba. Oczy czarne. W miare dorastania policzki staj si ciemnoszare, znika biay pasek, oczy staja sie biao-te.

Ary modre zostaly opisane po raz pierwszy przez niemieckieg przyrodnika Johanna Baptist von Spix w 1817 roku i na jego cze otrzymay acisk nazw.

Ich naturalnym rodowiskiem by niewielki obszar na granicy stanw Piaui i Bahia, pnocno-wschodnia Brazylia. Teren ten poronity jest rzadkimi drzewami, krzewami, traw, miejscami nieco podmoknity (caatinga). Wiedza na temat zwyczajw i odywiania si tych ptakw ograniczona jest do kilku obserwacji od lat 50. do 80 ubiegego wieku. W latach osiemdziesitych zebrano informacje na temat ary modrej na kilku wyprawach niemieckich.

Na pocztku XX wieku miejscowi indianie szacowali populacj tych ar na 30 par w jednym rejonie. Sami przyrodnicy mieli moliwo obserwcji trzech ptakw. W innych rejonach byli informowani o istnieniu pojedynczych par, ale ich nie wiedzieli. Z drugiej strony, pod koniec lat osiemdziesiatych przemytnicy oferowali ary modre po 200 tys. dolarow amerykaskich (wg. dzisiejszych przelicznikw - blisko milion zotych). Szacuje si, e na pocztku XXI wieku w rnych rejonach wiata znajdowao si okoo 130 do 180 ar modrych.

Lata 90. to pocztek wiatowych wysikw uratowania przed wyginiciem tego gatunku. W tym czasie wiadomo byo, e kilkadziesit ptakow ma Birds International Inc. z wacicielem Antonio de Dios z Filipin, po kilka dwa orodki w Brazylii, kilka par ma pewien dentysta w Szwajcarii, kilka ar jest w Berlinie, jedna w Loro Parque na Teneryfie. W 1990 roku powstal projekt ochrony ary modrej z udziaem wielu organizacji. Gwnymi czonkami bya brazylijska IBAMA, Fundacja Loro Parque, rownie amerykaska AFA. Jednoczenie Brazylia owiadczya, e wszystkie zwierzta endemicznych gatunkw nale do Brazylii, co wywoao wiele kontrowersji.

Dla Loro Parque i fundacji projekt ochrony ary modrej stal si projektem flagowym, ary te wyldoway w logo parku, s widoczne na caej Teneryfie.

Na "rynku" ochrony zagroonych gatunkw pojawil si Sheikh Saoud Bin Mohammed Bin Ali Al Thani's. Jego ojciec, Sheikh Saoud, zaloy orodek badawczy i rozrodczy Al Wabra dla zagroonych wyginiciem antylop i gazeli. Syn rozbudowa ten orodek i zainteresowa si arami modrymi. Najpierw wynegocjowa przejcie ar od dentysty ze Szwajcarii. Po paru miesiacach doszed do wniosku, e ary nie s bezpieczne i przenis je do Kataru. Jednoczenie szejk rozpocz negocjacje z Antonio de Dios. Negocjacjom tym sprzyjaa Natasha Schischakin, brazylijka rosyjskiego pochodzenia, pracujaca w Zoo w Houston. Sprzeciwi si temu pan Wolfgang Kiessling, waciciel Loro Parque - donor tej organizacji. Doszo do rozamu w organizacji w 2002 roku, Natash Schischakin wyrzucono i po paru latach dalszych negocjacji przywrcono projekt w roku 2004. W midzyczasie doszo do transferu kilkudziesiciu ar do Al Wabry. Niestety, cz bya zaraona i przeya zaledwie kilka miesicy.

W sumie w projekcie bierze udzia 19 organizacji.

W Brazylii zaobserwowano na wolnoci ostatniego przedstawiciela (samca) tego gatunku. Zdecydowano o wypuszczeniu samicy. Niestety, w cigu kilku miesicy zgina. W 2001 roku zgina ostatnia ara modra w naturze.

W tym samym czasie obiega wiadomo, e przypadkowo odkryto ar modr w prywatnych rkach. Jest to Presley. Wacicielka w Stanach zglosia si do weterynarza, nie zdjac sobie sprawy z tego, co posiada. Zgodzia si odda ar. Po paru miesicach pobytu w zoo w San Diego ara wyldowaa w zoo w Sao Paulo w Brazylii i zostaa waczona do programu.

Obecnie znane s DNA wszystkich ar i prowadzony jest ich dobr tak, by nie byy spokrewnione. W ramach wsppracy ary s "poyczane" pomidzy orodkami. Na koniec roku 2010 liczba ar biorcych udzia w programie wynosila 73 osobniki:

Oprocz tego wiadomo jeszcze o okoo 15 arach w rnych krajach. Szacuje si, e na wiecie moe y nastpnych 25. Z drugiej strony s to ju do wiekowe ptaki, trzymane zapewnie w niezbyt dobrych warunkach i najprawdopodobniej nie nadaj si do rozmnaania. Planuje sie, e gdy populacja ar modrych przekroczy 150 sztuk, rozpocznie si program wprowadzania ich do rodowiska naturalnego. Al Wabra wykupia kolo 3000 ha, za Fundacja Lemington okoo 300 ha w Brazylii.

W lutym 2011 roku ACTP w Niemczech pochwalio si, wykluy si dwa pisklaki ar modrych. Oficjalny stan wynosi obecnie 75 sztuk.

Powrt do strony gwnej